23 lời khuyên cho việc thiết kế web
Việc thiết kế một trang web cũng giống như thiết kế một trang báo, nó không chỉ cần đẹp mà còn phải dễ đọc, dễ thu hút sự chú ý của độc giả. 23 lời khuyên nhỏ dưới đây được VirtualHost tổng hợp từ các nghiên cứu eye-tracking đối với các độc giả web. Nó hoàn toàn có thể áp dụng cho những trang web tiếng Việt.
1. Chữ thu hút sự chú ý trước hình ảnh. Trái với những gì bạn nghĩ, khi người dùng truy cập vào một website, họ tìm kiếm thông tin trước chứ không phải hình ảnh. Vì vậy, trong hầu hết các trường hợp thì chữ và văn bản thu hút sự chú ý của họ trước tiên.
2. Mắt nhìn của người dùng thường tập trung vào góc trên bên trái của mỗi trang web. Thứ tự ưu tiên của mắt nhìn vào một trang web được mô tả trong hình dưới đây.

(Minh họa của Eyetrack III)
3. Một trang web thường được quét theo hình chữ F. Người dùng thường nhìn tập trung vào góc trên bên trái và khu vực phía trên trước, sau đó mới chuyển xuống phía dưới và bên phải.
4. Người đọc thường bỏ qua các loại banner quảng cáo. Vì thế nếu muốn thu hút sự chú ý của họ, quảng cáo của bạn phải thật sáng tạo.
5. Các kiểu font chữ và định dạng đặc biệt đều bị bỏ qua. Vì nó thường được người dùng coi là quảng cáo, hơn nữa các nghiên cứu cho thấy những dòng chữ màu mè thường gây khó khăn cho người đọc khi tìm thông tin trong đó.

(Một góc báo Lao động điện tử)
6. Viết số dưới dạng số. Nghe hơi buồn cười, nhưng có một số trường hợp các con số lại được viết thành chữ, việc này sẽ gây khó khăn cho người dùng.
7. Size chữ có ảnh hưởng đến cách đọc. Những font chữ nhỏ làm tăng độ tập trung còn những font chữ lớn khuyến khích đọc lướt.
8. Người dùng chỉ đọc đến những câu phụ đề nếu nó thật sự gây hứng thú cho người ta. Vì vậy không nên đưa câu phụ đề vào nếu nó không thật sự cần thiết cho văn bản của bạn trên website.
9. Ở những phần dưới của trang web, người ta thường chỉ đọc lướt. Vì vậy ở những phần này, bạn có thể đánh dấu (highlight) những mục quan trọng hoặc sử dụng các danh sách để người đọc có thể dễ nắm bắt thông tin hơn.
10. Những đoạn văn bản ngắn đem lại hiệu quả tốt hơn đoạn dài. Nên trình bày thông tin và tất cả các câu chữ thật ngắn gọn.
11. Định dạng kiểu một cột sẽ thu hút sự tập trung của mắt tốt hơn kiểu định dạng hai, ba cột.
12. Quảng cáo đặt ở phía trên hoặc bên trái thì thu hút sự chú ý nhiều hơn ở bên phải. Tuy nhiên cũng nên lưu ý rằng thu hút sự chú ý không có nghĩa là khách hàng sẽ click vào quảng cáo đó.
13. Quảng cáo đặt bên cạnh những nội dung quan trọng thì sẽ được đọc nhiều hơn.
14. Quảng cáo bằng chữ được chú ý nhiều hơn những loại khác. Lý do như đã nói ở trên, người dùng thường bỏ qua tất cả những gì được cho là quảng cáo. Vì thế với một quảng cáo bằng chữ - có vẻ giống thông tin nhiều hơn là quảng cáo – thì người ta sẽ chú ý nhiều hơn.
15. Những hình ảnh có kích thước lớn thì hấp dẫn hơn. Mọi người vẫn thích thú với những bức ảnh mà họ có thể nhìn được chi tiết và thông tin rõ ràng. Hãy sử dụng những bức ảnh có liên quan đến phần văn bản, và đừng ngại những bức ảnh cỡ lớn.
16. Những bức ảnh sáng sủa và rõ ràng sẽ thu hút mắt nhìn nhiều hơn. Những bức ảnh nghệ thuật và ấn tượng có vẻ tốt về mặt thiết kế nhưng sẽ không đem lại hiệu quả cho trang web của bạn bằng những bức ảnh rõ ràng, sáng sủa. Ngoài ra, có một lưu ý là những bức ảnh với người “bình thường” thì có hiệu quả tốt hơn là ảnh người mẫu.

17. Những câu tiêu đề định hướng cho mắt. Một trong những điều mà độc giả tìm kiếm đầu tiên trên website là các dòng tiêu đề. Vì thế, hãy cố gắng đừng để những dòng tiêu đề bị lẫn với những thứ khác, và đủ hấp dẫn để người đọc có hứng thú đọc kỹ hơn nội dung bên trong.
18. Người dùng bỏ rất nhiều thời gian cho các nút bấm và menu. Những thành phần này định hướng cho mắt nhìn của người đọc, và là một phần rất quan trọng của trang web.
19. Những danh sách sẽ giữ chân độc giả lâu hơn. Nếu đoạn văn bản trên trang web của bạn quá dài, thì có một cách tốt để giữ chân độc giả lâu hơn là chia nó thành những đoạn nhỏ và làm thành một danh sách (đánh số thứ tự hoặc sử dụng các dấu gạch đầu dòng), như vậy người đọc sẽ dễ tìm thông tin hơn trong cả đoạn văn bản dài.
20. Những khối văn bản lớn thường bị bỏ qua. Trên các trang web, nhất là ở các trang tin tức, bạn vẫn thường nhìn thấy người ta sử dụng các khối hộp để “khoanh vùng” một đoạn văn bản quan trọng, cần nhấn mạnh. Tuy nhiên những khối văn bản lớn như thế lại thường bị bỏ qua.

(Rất nhiều thông tin hữu ích nhưng cách trình bày của SMEnet làm người đọc rất khó khăn để bắt được thông tin.
21. Cách định dạng văn bản cũng định hướng cho mắt nhìn. Các kiểu chữ in đậm, in nghiêng, có gạch chân, thay đổi màu sắc… giúp văn bản của bạn rõ ràng hơn, nhưng nếu sử dụng quá nhiều nó sẽ làm người đọc mệt mỏi và bỏ chạy khỏi trang web.
22. Những khoảng trắng luôn có lợi. Đừng nhồi nhét quá nhiều vào trang web của bạn, hãy để lại một khoảng trắng nào đó để mắt người đọc được nghỉ ngơi, thư giãn.
23. Các công cụ điều hướng (thanh menu) sẽ hoạt động tốt hơn nếu đặt ở trên cùng của trang web.
Một vài ví dụ về thiết kế đẹp và tính ứng dụng cao:
- Diễn đàn Vnphoto
-
Site của các bạn không đọc được bằng Firefox. Đề nghị xem lại.